 WOLBROM
Archeolodzy zakończyli prace w jaskini Biśnik
Archeolodzy z Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu skończyli eksplorację namuliska w jaskini Biśnik. W trakcie prac natrafili na liczne narzędzia krzemienne, mogące liczyć nawet 500 tysięcy lat. Do niedawna uważano, że najstarszym stanowiskiem jaskiniowym w Polsce, w którym odkryto ślady pobytu człowieka, jest jaskinia Ciemna w Ojcowskim Parku Narodowym, gdzie natrafiono na pozostałości sprzed około 120 tysięcy lat.
Najstarsze narzędzia w Polsce
Prace w jaskini pod Wolbromiem są prowadzone od 1992 roku przez prof. Krzysztofa Cyrka z toruńskiego UMK. Już wcześniej przyniosły niezwykle interesujące odkrycia. Przedyskutuj ten artykuł na forum.0 postów)
Znaleziono tu tysiące kości 80 gatunków zwierząt m. in.: niedźwiedzi jaskiniowych, nosorożców włochatych, bizonów, jeleni olbrzymich, wołów piżmowych, hien jaskiniowych czy lwów jaskiniowych. Według archeologów, znalezione ostatnio narzędzia mogą być dziełem istot przedneandertalskich. Jaskinia Biśnik byłaby tym samym najstarszą kolebką przodków człowieka na ziemiach polskich. Już w ubiegłym roku odkryto ślady datowane na około 300 tys. lat. Tegoroczne prace potwierdziły wcześniejsze badania. Znaleziska podobne co do wieku, lecz w stanowiskach na przestrzeni otwartej, odkryto jedynie w Trzebnicy w województwie dolnośląskim. - Znalezione wyroby krzemienne i kościane są najstarszymi znalezionymi przedmiotami na stanowisku jaskiniowym w Polsce. Możemy tu mieć do czynienia z wyrobami wytworzonymi przez homoerectusa, co byłoby niemałą sensacją w skali kraju a nawet Europy. W najstarszych poziomach zasiedleń jaskini odkryliśmy ślady używania techniki wiórowej. To ewenement. Technika wiórowa na szerszą skalę była wykorzystywana dopiero w paleolicie górnym, to znaczy trzydzieści, trzydzieści pięć tysięcy lat temu - wyjaśnia Magdalena Sudoł, asystent w Zakładzie Starszej i Środkowej Epoki Kamienia w Instytucie Archeologii UMK. Jaskinię Biśnik wyróżnia to, że jest jedną z nielicznych w Europie i jedyną w Polsce, w której zachował się cały układ warstw - od holocenu po zlodowacenie Odry. Możliwe, że najstarsza warstwa pochodzi nawet sprzed pół miliona lat.
Czy uda się zrekonstruować szatę roślinną?
Według profesora Cyrka to stanowisko archeologiczne jest niezwykłe także ze względu na ślady osiemnastokrotnego zasiedlania jaskini przez grupy neandertalczykąw i formy starsze. Wprawdzie do tej pory nie natrafiono na szczątki żadnego z nich, ale odkryto liczne kości zwierząt, na które polowali, oraz krzemienne narzędzia, którymi się posługiwali.
- Natrafiliśmy na bardzo dobrze zachowane węgle drzewne, których analiza powinna pozwolić na rekonstrukcję szaty roślinnej, a przez to klimatu, jaki panował podczas pierwszego zasiedlenia jaskini. Co ciekawe, węgle zachowały się na samym dnie najstarszej eksplorowanej warstwy nr 19. Pod nią jest już tylko plioceńska warstwa trzeciorzędowa, która, jak wiadomo, nie powinna zawierać żadnych śladów istot człekokształtnych. Jak stare są odkryte znaleziska, wykażą specjalistyczne badania - opowiada Magdalena Sudoł.
Wandale niszczą wykopy
Prawdziwą rewelacją ostatnich lat jest odkrycie przed wejściem do jaskini resztek wzniesionej około 80 tysięcy lat temu konstrukcji mieszkalnej, przypominającej wiatrochron. - Poważnym utrudnieniem jest dla nas niszczenie wykopów przez nieznane osoby - ubolewa prof. Krzysztof Cyrek. - Do dewastacji dochodzi najprawdopodobniej w porze nocnej. W pozostawionych hałdach znaleźliśmy pokaźną liczbę drobnych artefaktów, co pozwala przypuszczać, że większe wyroby i kości zwierzęce zostały zrabowane. W ubiegłym roku zniszczenia były tak duże, że musieliśmy powiadomić policję. Dokonanym ostatnio odkryciem i ochroną dóbr kultury jaskini zainteresowały się władze Wolbromia oraz wojewódzki konserwator zabytków.
W najbliższych czasie ma dojść do spotkania z archeologami, podczas którego opracowany zostanie między innymi sposób trwałego zabezpieczenia wejścia do jaskini przed wandalami.
WIESŁAW BIERNACKI
|
